2013ko urriaren 3ko Batzordea

Urriaren 3ko batzordean 4 kasu aurkeztu dituzte gizarte langileek. Ahoz ez da inolako arazorik egon eta kasu guztien aurkezpena euskaraz izan da. Idatziz hiru txosten euskaraz idatzita aurkeztu dira (%75) eta bakarra gaztelaniaz (%25). Hona hemen batzordean eta txostenetan agertu zaizkigun kontu interesgarri batzuk, gaur aditzei errepatuko diegu:

ADITZ INTERESGARRIAK

- Adecuar = Bat etorri, egokitu (los cuidados no se adecuan a las necesidades = zainketak ez datoz bat beharrizanekin)
- Descubrir = Jakin, ikusi, aurkitu, konturatu, ohartu (en la visita hemos descubierto... = Bisitan jakin dugu... Bisitan ikusi dugu..., Bisita egitean konturatu gara...)
- Ejercer = Izan, jardun, (el hijo ejerce como cuidador principal = semea da zaintzaile nagusia)
- Precisar = Behar (no precisa ayuda = ez du laguntzarik behar)
- Reflejar = Adierazi, agertu (el informe social refleja la realidad de la situación= Gizarte txostenak benetako egoera adierazten du)

HIZTEGIA

- Artritis reumatoidea = Erreuma-artritis, artritis erreumatoide
- Corto plazo = Epe labur
- Enfermedad cerebrovascular = Garun hodietako gaixotasuna
- Largo plazo = Epe Luze
- Medio plazo = Epe ertain
- Relaciones tensas = Tirabira askoko harremanak
- Seguimiento clínico = Jarraipen kliniko
- Tratamiento combinado = Tratamendu konbinatu

Erdarakadak esamoldeetan

Atzo euskarada batzuk ikusi genituen. Gaur, kontrako akatsak aztertuko ditugu: Erdarakadak. Hemen ditugu gaztelaniazko esamoldeak euskaratzean sortzen diren akats batzuk:

Esamoldeak:

- Nola deitzen da umea? = Nola (zelan) dauka izena umeak?
- Eman naiz kolpe bat = Kolpea hartu dut
- Zelako morroa! = Hori larru gogorra!; Horrek dauka aurpegia!
- Bero asko dago! = Bero handia dago
- Ez dakizula hau egiten! = Ezetz jakin hau egiten!
- Hau dela nirea?; A que hau da nirea? = Hau nirea da, ezta?
- Bi bider egin dut = Birritan egin dut; Bi aldiz egin dut
- Beldurra daukat = Beldur naiz
- Futbolera jolasten ari gara = Futbolean jolasten ari gara
- Etorri da begiekin itxita = Begiak itxita etorri da
- Eskuekin poltsikoan agertu da = Eskuak poltsikoan agertu da
- Hiru-bi irabazi diegu = Hiru eta bi irabazi diegu
- Ikasleen erdia etorri da = Ikasleen erdiak etorri dira
- Kontuz! Andereñoa datorrela! = Kontuz! Andereñoa dator eta!
- Beste egunean joan ginen = Lehengo egunean joan ginen.

Erdarakada gehiago ikusteko: http://euskaljakintza.com/kontsultategia/ahozko-erdarakadak-1/

2013ko maiatzaren 31ko Batzordea

Hona hemen gaurko batzordean azaldu zaizkigun zalantzak, hiztegia eta esamoldeak:

Akatsak:

-          Zaindu = NORK-NOR

·         *Ondo zaintzen diote = Ondo zaintzen dute.

·         *Ondo zaintzen dio = Ondo zaintzen du.

-          33% = %33 (euskaraz % ikurra zenbakiaren aurrean jarri behar da)

·         %33ko desgaitasuna

Hiztegia:

-          Adaptarse = Moldatu; ohitu; egokitu (no se adapta a la nueva residencia = ez da egoitza berrira ohitzen; kostatuko zaio egoitza berrian ondo moldatzea…)

-          Antecedentes = Aurrekariak

-          Cadera = Aldaka (erori eta aldaka-haustura izan du) Bizk.: Mokor

-          Conflictivo/a = gatazkatsua (harreman gatazkatsua dauka zaintzailearekin)

-          Déficit en organización y orden doméstico = Antolaketa eta ordena falta etxean

-          Doméstico = Etxeko (accidentes domésticos = etxeko istripuak)

-          Enfermedad Infecciosa = Gaixotasun infekzioso

-          Húmero = Besahezur (lurrera erori eta besahezurra hautsi zitzaion)

-          Infección = Infekzio

-          Ingreso involuntario en residencia = Borondatearen aurkako egoitzaratzea; ez-borondatezko egoitzaratzea

-          Obesidad mórbida = Obesitate morbido

-          Posponer = Atzeratu (bilera atzeratu egingo dugu)

-          Sacro = Errain-hezur

-          Trastorno bipolar = Nahasmendu bipolar

-          Úlcera = Ultzera

-          Úlcera sacra infecciosa = Errain-hezurreko ultzera infekziosoa

-          Violencia intrafamiliar = Familia barruko indarkeria

-          Vivienda de alquiler = Errentako etxe (Errentako etxe batean bizi da)

Esamoldeak:

-         cúmulo de despropósitos = zentzugabekeria-mukurua

-         es una persona difícil de abordar = Pertsona horrekin harremana izatea zaila da; pertsona horrengana gerturatzea zaila da.

2013ko aprilaren 25eko Batzordea

Gaurko batzordea, joan den astekoaren bidetik, nahiko erdalduna izan da. Ahozkoan euskaraz egin arren, idatzizko eginbide eta proposamen guztiak gaztelaniaz idatzi ditugu aste honetan. Azken bi asteetan, beraz, nabarmen egin dugu behera euskarazko eginbide eta proposamen kopuruan.

Akatsak eta hiztegia:

Akatsak:

- Durango aldean  Vs Durangaldean = Por la zona de Durango Vs En el Duranguesado.
- Baloratu = Baloratu aditza NORK-NOR erabili behar dugu Marianek baloratu du (eta ez *Marianek baloratu dio)

Hiztegia:

- Acelerar = Aurreratu
- Alojamiento = Bizitoki (alojamiento de urgencia = urgentziazko bizitokia)
- Caída = Erorketa
- Denegación PECEF = FBZPE ukatzea.
- Heredero = Oinordeko
- Incapacidad temporal = Aldi baterako ezgaitasuna
- Orden judicial = Epailearen agindua

Esamoldeak:

- Va para largo = luze joko du, luzerako da (prozesu honek luze joko du)
- Hacerse cargo = ardura hartu (Inork ez du aita zaintzeko ardura hartu nahi)

2013ko apirilaren 11ko Batzordea

Gaurko batzordean parte hartzaile ugari egon dira. Gainera 16 kasu aurkeztu dituzte gizarte langile eta medikuek; hori dela eta, batzorde konplexua izan da gaurkoa. Ahozko azalpen guztiak euskaraz egin dituzten arren, euskara hutsean idatzitako txostenak 4 izan dira. Beste bi txosten erdizka egin dira euskaraz eta 10 gaztelaniaz. Beraz, euskaraz % 25, elebitan % 12 eta gaztelaniaz % 65. Aste biko oporren ostean beti izaten dugu beherakada bat, beraz, datorren asterako gora egitea espero dugu.

Akatsak eta hiztegia

Akatsak:

- *Zainketak onak ez zirela susmoa dugu = Zainketak onak ez zirelako/ziren susmoa dugu.
Egitura mota hauetan oso ohikoa da halako akatsak egitea: gaztelaniazko "izena + de que" egitura egiteko (adib.: la sospecha de que, el rumor de que, la noticia de que...) euskaraz bide bi ditugu -en edo -lako (txarto zainduta dagoelako zurrumurrua / txarto zainduta dagoen zurrumurrua).

Hiztegia:

- Ataxia = Ataxia (ataxia de la marcha = ibileraren ataxia)
- Barrera arquitectónica = arkitektura-oztopo (etxebizitzak hainbat arkietktura-oztopo ditu)
- Bipedestación = Zutik egon/jarri (bipedestación con ayuda = laguntzarekin zutik jartzeko gai)
- Condiciones insalubres = Egoera osasungaitza
- Convulsión = Konbultsio (crisis convulsivas secundarias = bigarren mailako konbultsio-krisiak)
- Incontinencia = inkontinentzia, ihesa (incontinencia urinaria = gernu-ihesa, gernu inkontinentzia)
- Insomnio = Insomnio
- Insuficiencia = gutxiegitasun (insuficiencia cardiaca = bihotz-gutxiegitasuna)
- Maniobra RCP = BBB (bihotz-biriketako bizkortzea)

Esamoldeak:

- Coger con pinzas (esa valoración está cogida con pinzas) = *balorazio hori pinzekin hartuta dago.
Erdarakada hori egiteko beste egitura hauek proposatzen ditugu: balorazioa hori zalantzazkoa da; balorazioa azaletik eginda dago; balorazioa gehiago aztertu behar da; balorazioa ez dago oso ondo eztertuta...

Zehapen prozedura euskaraz

Gizarte Ekintzako Ikuskapen eta Kontrol  Zerbitzuko langile bat zehapen prozedura euskaraz lantzen hasi da; bere lana aprobetxatuko dugu eta lantzen duguna hona ekarriko dugu.

Aste honetan zehapen prozeduraren hasierako txostena lantzen aritu gara. Hona hemen egitura erabilgarri batzuk eta agertutako hiztegia.

Egitura interesgarriak:

De acuerdo con el informe X = X txostenarekin bat etorriz,
En virtud de los citados preceptos = Aipatutako manuak direla eta,
En conformidad con lo dispuesto en X = X-(e)an ezarritakoarekin bat etorriz,
En consecuencia de lo expuesto anteriormente = Aurretik azaldutakoa dela bide,
Los hechos expuestos anteriormente = Aurretik aipatutako egitateak

Hiztegia:

Acción = Egintza (acciones u omisiones constitutivas de infracción = arau-hausteak eratzen dituzten egintzak eta ez-egintzak)
Caducar =  Iraungi (fecha de caducidad = iraungitze-data)
Fundamento = Oinarri (Fundamentos jurídicos = Zuzenbideko oinarriak)
Hecho = Egitate
Imputar =  Egotzi (imputable = egozgarri)
Incoación = Haste (se decide incoar expediente sancionador = zehapen-espedientea hastea erabaki da)
Inculpar = Erruztatu (inculpados = erruztatuak)
Infracción = Arau-hauste (Régimen de infracciones y sanciones = Arau-hausteen eta zehapenen araubidea)
Leve/grave/muy grave = Arin/larri/oso larri
Órgano = Organo (órgano competente = organo eskudun)
Periodo probatorio = Frogaldi (solicitar la apertura de un periodo probatorio = frogaldia irekitzeko eskabidea egin)
Precepto = Manu (en virtud de los citados preceptos = aipatutako manuak direla eta)
Procedimiento sancionador = Zehapen prozedura
Recusación = Ezespen (Régimen de recusación = ezespen-erregimen)
Régimen = Araubide
Resolución =  Ebazpen
Sanción = Zehapen