MENDEKOTASUNAREKIKO ARRETA: IKUSPUNTU KOMUNITARIO OSOAGOA

EGUNA: Martxoaren 14a

TOKIA: Bizkaiko Medikuen Elkargoko areto nagusia, Lersundi 9.

PROGRAMA:

• 09:30 = Mendekotasunarekiko arretaren erronkak Bizkaian. Sergio Murillo Corzo (Pertsonen Autonomia Sustatzeko eta Mendetasunari Arreta Eskaintzeko zuzendari nagusia)

• 10:15 = BFAko Ebaluazio eta Orientazio Zerbitzuko 2013ko gogobetetze inkesten emaitzak. Marta Ozcariz (Lantik) eta Xabier Bilbao (hizkuntza arloa)

• 11:00 = Atsedenaldia. Kafea Bizkaiko Medikuen Elkargoko instalazioetan bertan.

• 11:30 =  Mendekotasun egoeran dauden pertsonei eta zaintzaileei buruzko 2013ko ikerketaren emaitzak. Begoña Pablos (Bizkaiko Medikuen Elkargoa) eta Lourdes Zurbanobeaskoetxea (Ebaluazio eta Orientazio Zerbitzua)

• 12:15 = Bilboko Udaleko oinarrizko gizarte-zerbitzuetako zerbitzu eta prestazioen jarraitutasuna eta osagarritasuna. Etxez Etxeko Laguntza Zerbitzuko gogobetetze inkesten emaitzak; Zainduz Programaren bidezko zaintzaileen ikerketa; Gizarte parte-hartzea eta aisialdi aktiboa; Adinekoentzako eguneko arreta eta urgentziazko bizitokien programaren ebaluazio-txostena 2013. Karmele de Guinea eta Natividad Fernandez (Bilboko Udaleko Gizarte Ekintza)

• 13:00 = Mahai-ingurua

• 13:30 = Jardunaldiaren bukaera.

2014ko otsailaren 27ko Batzordea

Gaurko batzordeko emaitzak urteko kaskarrenak izan dira. Lehenengoz 2014an txosten gehiago aurkeztu dira gaztelaniaz euskaraz baino: 4 euskaraz  (%40) eta 6 gaztelaniaz (%60).
Hala eta guztiz ere, datu oso pozgarria adierazi beharra dago; izan ere, BIPI (Bizimodu Independenterako Plan Indibiduala) txosten guztiak euskaraz idazten baitira beti, hasieratik gaur arte (gaur 3).

Hiztegia

- Apnea del sueño = Loaren apnea (Apnea obstructiva del sueño = Loaren apnea buxatzailea)
- Bipedestación = Zutik (egon), (imposibilidad de mantener bipedestación = Ez da zutik egoteko gai)
- Derivar = Deribatu (se derivó al caso al Servicio de Centros = Kasua Zentroen Zerbitzura deribatu zen)
- Grúa  = Garabi
- Hernia = Hernia (dikoko hernia; hiato-hernia; zilborreko hernia...)
- Mínimo = Gutxieneko (kontuz*gutxienezko)
- Renta = Errenta (alquiler de renta antigua = errenta zaharreko alokairu)
- Sordomudo/a = Gormutu

2014ko otsailaren 14ko Batzordea

Gaurko batzordean 8 kasu aurkeztu dira. Ahoz denak euskaraz azaldu dira, eta gainera kasu batean zailtasun tekniko handia egon da. Idatziz 5 txosten aurkeztu dira, 3 euskaraz, %60, eta 2 gaztelaniaz, %40. Azken hileetan batzorde guztietan aurkezten dira txosten gehiago euskaraz idatzita gaztelaniaz baino eta benetan pozgarria da datu hori.

Hiztegia

- Alcoholismo crónico = Alkoholismo kroniko
- Ausencias del anciano = Zahartzaroko absentziak
- Contractura de Dupuytren = Dupuytren-en kontraktura
- Compromiso = Konpromiso
- Demencia degenerativa = Endekapenezko dementzia
- Hematoma cerebeloso = Zerebelo-hematoma; zerebeloko hematoma
- Hemiparesia izquierda = Ezker hemiparesia
- Hipoacusia bilateral = Aldebiko hipoakusia
- Incontinencia de heces = Eginkari-inkontinentzia; eginkari-ihes
- Inestabilidad secundaria a ACV = GHIren ondoriozko ezegonkortasun ( GHI = Garuneko hodietako istripu)
- Insuficiencia aórtica = Gutxiegitasun aortiko
- Mareo = Zorabio
- TAC = OTA Ordenagailu bidezko tomografia axial

2014ko otsailaren 6ko Batzordea

Gaurko batzordean inoiz baino txosten gehiago aurkeztu dira euskaraz, 10!! Zifra honetara heltzen garen lehen aldia da; gaur arte 8 txosten euskaraz idaztea izan da gure errekorra, orain hiru aste lortu genuen errekor hori, baina gaur erabat txikitu dugu langa hori.
Lan itzela egiten ari zarete, beraz, animo eta segi horrela! Ea hemendik ekainera txostenen %100 euskaraz aurkezten diren!!!

Hiztegia

- ACFA =FABA Fibrilazio aurikularrak eragindako bihotz-arritmia
- Albergue = Aterpetxe
- Demencia frontotemporal = Dementzia frontotenporal
- PNC Pensión no contributiva = KGP Kontribuziorik gabeko pentsio
- Retraso psicomotor = Atzerapen psikomotor
- RGI Renta de garantía de ingresos = DBE Diru-sarrerak bermatzeko errenta
- Síndrome de Diógenes = Diogenes sindrome
- SMUS Servicio municipal de urgencias sociales = GLUZ Giza-larrialdietarako udal zerbitzu
- URSS = EUSS Egoitza unitate sozio-sanitario

2014ko urtarrilaren 23ko Batzordea.

Oso ondo hasi genuen urtea eta urtarrila ondo baino hobeto bukatuko dugu. Gaurko batzordean 13 kasu aurkeztu dira ahoz, denak euskaraz; eta 9 txosten-idatzi aurkeztu dira, 6 euskara hutsean idatzita, %66 eta 3 gaztelaniaz, %33. Kopuru eta ehuneko onak urte hasierarako, segi horrela!!!

Hiztegia

- Alteración de la marcha = Ibiltzearen alterazio
- Alteración visual = Ikusmen alterazio
- Apuñalamiento = Sastakatze
- Apuñalar = Sastakatu
- Asimilable = Parekagarri
- Aspecto descuidado = Itxura zabarra / baldarra
- Atragantar = Eztarrian geratu, konrako eztarritik joan (come muy rápido y se suele atragantar = Oso azkar jaten du eta janaria kontrako ezatarritik joaten zaio)
- Atrofia = Atrofia (atrofia cortico subcortical = Atrofia kortiko subkortikal)
- Carácter infantil = Ume izaera
- CIV Comunicación interventricular = BAK Bentrikulu arteko komunikazio
- Colostomía = Kolostomia
- Condicionamientos culturales = Muga kulturalak
- De forma puntual = Noizen behin, lantzean behin...
- Desplazamientos = Joan-etorriak
- Encefalopatía = Entzefalopatia
- Esquizofrenia residual = Hondar eskizofrenia
- Función cognitiva borderline = Borderline funtzio kognitibo
- Hábito = Ohitura (Hábitos de higiene = Higiene ohiturak)
- Íleo = Ileo
- Impago = ez-ordainketa / ez-ordaintze
- Incontinente = Inkontinente
- Infarto cerebral = Garuneko infartu
- Lazo = Lotura (lazos familiares = familia loturak)
- Lenguaje disártrico = Lengoaia disartriko
- Lesiones de origen isquémico = Jatorri iskemikoa duten lesioak
- Leucopatía = Leukopatia
- Limitaciones = Mugak (limitaciones en la movilidad = Mugitzeko mugak / arazoak / oztopoak / zailtasunak)
- MMII Miembros inferiores = BGA Beheko gorputz-adarrak
- Obesidad mórbida = Obesitate morbido
- Olor a orina = Gernu-kirats
- Pancreoctomía = Pankreoktomia
- RGI Renta de garantía de ingresos = DBE Diru-sarrerak bermatzeko errenta
- Recuperación funcional = Susperraldi funtzional
- Resección de colón = kolon erauzketa
- Resignación = Etsipen (acepta con resignación = Etsita / etsipenez onartu egiten du)
- Reticente = Mesfidati, fidagaitz...
- Sobrecarga = Gainkarga 
- Sobrecargada/o = Gainkargatuta egon / gainezka egon
- TAC = OTA Ordenagailu bidezko tomografia axiala
- Trabajador(a) social = Gizarte langile (kontuz: *laguntzaile)

2014ko urtarrilaren 17ko Batzordea

Gaurko batzordea euskararen ikuspuntutik pozteko moduko batzordea izan da: 15 kasu aurkeztu dira eta horietatik 8 txosten euskaraz idatzita aurkeztu dira. %53 izan arren, poztekoa da, kopuruan inoiz ez dugulako izan hainbeste txosten euskaraz idatzita, 8! Beraz, zorionak eta segi horrela!

Hona hemen txostenetan agertu zaizkigun hainbat gauza:

Hiztegia

- ACFA, Arritmia cardíaca por fibrilación auricular = FABA (Fibrilazio aurikularrak eragindako bihotz-arritmia)
- Activo financiero = Finantza-aktibo
- Adenocardinoma de colon = Koloneko adenokardinoma
- Adenocardinoma de pulmón = Birikako adenocardinoma
- Alojamiento alternativo = Ostatu alternatibo
- Amputación = Anputazio
- Anginopatía = Anginopatia (microanginopatía severa = Mikroanginopatia larria)
- Antecedentes personales = Aurrekari pertsonalak
- Aprobar = Onartu (kontuz: *gainditu)
- Bilateral = Aldebiko (amputación bilateral = aldebiko anputazio; hipoacusia bilateral = aldebiko hipoakusia)
- Carácter conflictivo = Izaera gatazkatsu
- Consumos de OH = OH kontsumoak 
- Convalecencia = Gaixondo, eriondo, susperraldi
- Convulsión = Konbultsio
- CPAP "continious positive airway preassure" = CPAP ingelesez bezala (dena esateko: aire-bideetako presio positibo jarraitua)
- Deterioro cognitivo avanzado = Narriadura kognitibo aurreratua
- Deterioro cognitivo progresivo = Narriadura kognitibo progresiboa
- Diabetes mellitus insulinodependiente = Diabetes mellitus intsulina-mendeko
- Dilatar = Dilatatu (dilatación = dilatazio)
- Disfunción = Disfuntzio (disfunción ventricular = disfuntzio bentrikular)
- Disnea = Disnea, arnasestu (disnea grave = disnea larria)
- DM, Diabetes Mellitus = DM, Diabetes Mellitus 
- ELA, Esclerosis lateral amiotrófica = AEA, Aldebiko esklerosi amiotrofiko
- EPOC, Enfermedad pulmonar obstructiva crónica= BGBK (Biriketako gaixotasun buxatzaile kronikoa)
- Glaucoma = Glaukoma
- Glúteo = Ipurmasail 
- Hábito enólico = Ohitura enoliko
- HBP, Hiperplasia benigna de próstata = PHO (Prostatako hiperplasia onbera)
- Hemorragia = Odoljario (hemorragia digestiva = digestio-odoljario)
- Hipercolesterolemia = Hiperkolesterolemia
- Hipoacusia = Hipoakusia
- HTA, Hipertensión arterial = AHT (Arterietako hipertentsioa)
- Impedimento lingüístico = Hizkuntzak eragindako oztopoa
- Inflamación = Hantura
- Inflamación articular = Giltzaduretako hantura
- ITB, Instituto Tutelar de Bizkaia = BTE, Bizkaiko Tutoretza Erakunde
- Leucopatía isquémica = Leukopatia iskemiko
- Limitación = Muga (limitaciones para el lavado = garbiketarako mugak)
- Mielopatía cervical = Lepoko mielopatia 
- Miocardiopatía isquémica = Miokardiopatia iskemiko
- Neoplasia pulmonar = Biriketako neoplasia
- Neumonía = Neumonia
- PECEF, Prestación económica para cuidados en entorno familiar = FBZPE (Familia barruko zaintzetarako prestazio ekonomikoa)
- Pensión de jubilación = Erretiro-pentsio
- Pensión de orfandad =  Zurztasun-pentsio
- PIA = ABP (Arreta eskaintzeko banan-banako programa)
- Preferente = Lehentasunezko (ingreso preferente = lehentasunezko egoitzaratzea)
- Recuperación funcional = Susperraldi funtzionala
- Retraso mental = Adimen-atzerapen
- Sacro (hueso) = Errain-hezur
- SAOS, Síndrome de apnea obstructiva del sueño = LABS (Loaren apnea buxatzailearen sindromea)
- Síndrome ansioso depresivo = Antsietate-depresio sindrome
- Síndrome de desacondicionamiento = Desegokitzapen sindrome
- Síntomas psicóticos = Sintoma psikotikoak
- SMUS, Servicio municipal de urgencias sociales = GLUZ (Gizarte-larrialdietarako udal zerbitzua)
- Soporte familiar = Familiaren laguntza
- SSB, Servicios sociales de base =  OGZ (Oinarrizko gizarte-zerbitzuak)
- Transferencias = Transferentziak
- Trastorno conductual fluctuante = Portaera nahasmendu fluktuatzaile
- Úlcera = Ultzera (úlcera en sacro = errain-hezurreko ultzera)
- URSS, Unidad residencial socio-sanitaria = EUSS (Egoitza unitate sozio-sanitarioa)
- Viable = Bideragarri
- Violencia intrafamiliar = Familia barruko indarkeria

2014ko urtarrilaren 9ko Batzordea

Gabon osteko lehen batzorde honetan 3 kasu aurkeztu dira. Hiru kasuen aurkezpena euskaraz egin bada ere, bigarren kasuari buruzko eztabaidak gaztelaniara jo du kasuaren zailtasuna dela eta. Idatzian bi txosten euskaraz idatzita aurkeztu dira (%66) eta bakarra gaztelaniaz (%33). Pozteko da oporretatik bueltatu eta hainbat txosten, akta edo eginbide euskaraz idatzi direla ikustea.
Hona hemen txostenetan eta batzordean agertu zaizkigun zalantzak:

Hiztegia:

- Columna vertebral = Bizkarrezur
- Escara = Eskara (se le han formado escaras en los pies = eskarak sortu zaizkio oinetan)
- Escaración = Eskarazio
- Grado de parentesco = Ahaidetasun-maila
- Labores domésticas = Etxeko lanak
- Monja = Moja
- Orden religiosa = Erlijio-ordena
- PIA = ABP (arreta eskaintzeko banan-banako programa)
- Seguimiento exhaustivo = Jarraipen zehatz; jarraipen sakon (ha pedido que se le haga un seguimiento exhaustivo = jarraipen sakona egiteko eskatu du)
- Sillón = Besaulki (se pasa el día sentado en el sillón = eguna besaulkian eserita ematen du)
- Sofá = Sofa
- Uña = Azazkal ( la higiene de las uñas es muy importante = oso garrantzitsua da azazkalen garbiketa)